معرفی گیاه ترخون

مهسا شنبه 4 اردیبهشت 1400 - 18:00
معرفی گیاه ترخون
ترخون با نام علمی Artemisia dracunculus، گیاهی پایا که قسمت مورد استفاده ترخون برگ‌ ها و سر شاخه‌ های جوان گیاه بوده واین گیاه به عنوان نوعی سبزی در زنجیره ی غذایی مطرح می باشد.

ترخون یا تلخون با نام علمی Artemisia dracunculus، گیاهی پایا به ارتفاع ۳۰ سانتی متر تا یک متر است و دارای برگ‌های ساده به رنگ سبز است. برگ‌های قاعده ساقه آن به ۳ لوب تقسیم می‌شود و کاپیتول‌ های آن کوچک و به رنگ سبز و خوشه‌ای است. تکثیر آن از طریق پیدایش جوانه‌ ها در ریزوم گیاه صورت می‌گیرد. قسمت مورد استفاده ترخون برگ‌ ها و سر شاخه‌ های جوان گیاه است. در این مقاله به معرفی گیاه ترخون به عنوان یکی از سبزیجات برگی پرداخته خواهد شد.

نام علمی : dracunculus Artemisia

خانواده : (Asteraceae یا Compositae  )آفتابگردان

ترخون دارای دو واریته مشخص به نام های زیر است :

  • واریته روسی
  • واریته فرانسوی

البته واریته فرانسوی اسانس بیشتری دارد .

خصوصیات گیاه ترخون:

ترخون گیاهی علفی و چندساله است که به ارتفاع 150 سانتیمتر رشد می کند .

این گیاه دارای ریشه های مستقیم و ساقه های زیر زمینی (استولن) افقی می باشد .

برگ های ترخون باریک ، بلند ، بدون دندانه و فاقد کرک هستند .

گل های ترخون به صورت مجتمع و در قالب یک خوشه قرار می گیرند .

ترخون در خاک هایی با بافت متوسط ، PH 5/5-7/6 ، حاصلخیز و شوری کمتر از 8 میلی موس به خوبی رشد می کند .

گیاه ترخون مقاوم به سرما است بطوریکه تا 15 -درجه سانتیگراد را تحمل می کند .

وجود شرایط گرم و آفتابی بر میزان اسانس گیاه می افزایند .

زمین ترخون را در پائیز شخم می زنند تا بقایای گیاهی بپوسند و کود دامی با خاک مخلوط گردند

شخم دوم را در اوایل بهار انجام می دهند و زمین را با دیسک و ماله زمین هموار می سازند .

علف های هرز ترخون را در چند مرحله وجین می کنند زیرا ترخون دارای رشد کند است .

از علف کش های "آفالون" و "آرزین" برای کنترل علف های هرز ترخون می توان بهره گرفت

کاشت:

  • در روش تکثیر با بذر به 300-200 گرم بذر در هکتار نیاز می باشد که آنها را در اواخر اسفند درخزانه می کارند و در مرحله 4 برگی در زمین اصلی نشاء می نمایند .
  • در روش تکثیر با قلمه ها که به دلیل عدم تولید بذر در برخی انواع ترخون انجام می شود. در این شیوه از قلمه های حاصل از ساقه های سبز استفاده می شود .این گونه قلمه های ساقه ای را در خزانه هایی با بستر ماسه ای ریشه دار می کنند و آنگاه آنها را به زمین اصلی منتقل می نمایند اما این روش درصد موفقیت کمتری دارد .

روش تکثیر با پاجوش: 

از هر بوته 4-3 ساله ترخون در بهار می توان 40-20 عدد پاجوش تهیه نمود . برای این منظور پای بوته ها را در بهار با خاک نرم می پوشانند تا پاجوش های بیشتری تولید شوند. پاجوش ها را در اواخر بهار به زمین اصلی منتقل می نمایند و زمین را فوراً آبیاری می کنند. این روش بسیار رایج است .

  • روش تقسیم ریشه :

  • پایه های مادری ترخون که بیش از 4 سال عمر دارند ، برای تقسیم ریشه ها مناسبند. در این روش هر پایه مادری را به 15-10 قسمت تقسیم می کنند و قطعات استولن را در عمق 10-15 سانتیمتری خاک می کارند .تراکم کاشت ترخون را 60 × 40 سانتیمتر انتخاب می کنند تا 40-35 هزار بوته در هکتار فراهم آیند.دوره رشد و بهره دهی گیاه ترخون حدوداً 7 سال است.رشد ساالنه ترخون از اول بهار تا اواخر آبان ادامه می یابد.مزرعه ترخون هرساله 3-2 دفعه برداشت می گردد .ترخون را با گیاهان وجینی و خانواده لگوم ها در تناوب زراعی قرار می دهند نیاز آبی ترخون زیاد است لذا در خاک های سبک باید هر 5-4 روز یکبار و در خاک های سنگین هر 7- 6 روز یکبار آبیاری گردد .

برداشت:

بهترین مرحله برداشت ترخون قبل از گلدهی و در اوج شادابی است.

 برداشت ترخون از اواخر اردیبهشت آغاز می شود.

برداشت را از ارتفاع 8-7 سانتیمتری خاک انجام می دهند .

عملکرد اندام های هوایی تازه 15-10 تن در هکتار است .

نویسنده: نرگس امیرزاده

ارسال نظر
  • - نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد.
  • - لطفا دیدگاهتان تا حد امکان مربوط به مطلب باشد.
  • - لطفا فارسی بنویسید.
  • - میخواهید عکس خودتان کنار نظرتان باشد؟ به gravatar.com بروید و عکستان را اضافه کنید.
  • - نظرات شما بعد از تایید مدیریت منتشر خواهد شد